Vier de gezelligste tradities!.

November begint met Allerheiligen en Allerzielen

Nog voor de lampionnen tevoorschijn komen, staat november al in het teken van herdenken. Op 1 november is het Allerheiligen, de dag waarop de katholieke kerk alle heiligen eert. Een dag later volgt Allerzielen. Op deze dag staan we stil bij dierbaren die er niet meer zijn. In Limburg gaan veel mensen rond deze dagen naar het kerkhof. Ze maken het graf schoon en zetten er bloemen en een lichtje bij.

Deze kun je perfect op de weekmarkt halen. Zo horen chrysanten echt bij deze dagen, want ze bloeien in het najaar en kunnen tegen de kou. Vraag bij de bloemenkraam gerust welke andere bloemen buiten lang mooi blijven.

Alaaf: het carnavalsseizoen gaat weer van start

Op 11 november gaat in Limburg om 11.11 uur het nieuwe carnavalsseizoen officieel van start. Carnavalsverenigingen komen samen om het nieuwe seizoen in te luiden. Het echte feest volgt pas in februari, maar het aftellen is dan begonnen. Die aanloop is meteen het moment om aan je outfit(s) te gaan werken. Op de markt vind je stoffen, knopen, linten en ander naaigerei om zelf iets moois te maken voor het carnavalsseizoen. Zo kun je daarna thuis meteen aan de slag.

Sint-Maarten: wat vieren we eigenlijk?

Voor veel Limburgers is 11 november dus de dag waarop het carnavalsseizoen weer geopend wordt. Toch vieren we nóg iets speciaals die dag: Sint-Maarten. Het feest draait om Martinus, een Romeinse soldaat uit de vierde eeuw. Volgens de legende kwam hij op een koude avond een bedelaar tegen. Zonder te twijfelen sneed hij zijn mantel in tweeën. De ene helft gaf hij weg aan de man in de kou. Later werd Martinus bisschop van Tours en op 11 november werd hij begraven. Die dag groeide uit tot zijn feestdag: Sint-Maarten.

Delen staat daarom centraal bij Sint-Maarten. Bovendien valt het feest in een donkere tijd van het jaar en lichtjes brengen dan wat warmte in de straat. In Limburg leeft de traditie sterk, met in veel plaatsen optochten en Sint-Maartensvuren. Het is dus een feest van licht, samen zijn en elkaar iets gunnen.

Heerlijke Sint-Maartentraktaties van de marktkraam

Een ‘gewone’ zak snoep voor de kinderen die aan de deur komen, is snel gekocht. Toch zijn er leukere opties die kinderen net zo blij maken. Wat dacht je bijvoorbeeld van mandarijntjes? In november begint namelijk het seizoen voor dit zoete fruit. Daarnaast zijn appels, walnoten in de dop of een plak ambachtelijke speculaas echte klassiekers. Vroeger kregen kinderen trouwens vaak fruit en noten in plaats van snoep. Met deze traktaties haal je de traditie dus weer terug. Toch liever wél een zoete traktatie geven? Dan kun je op de weekmarkt gelukkig ook een fijne snoepkraam vinden. Dit is natuurlijk véél lekkerder dan standaard snoep uit de winkel.

Zo maak je een échte knollenlampion

Tegenwoordig lopen kinderen vrijwel allemaal met een papieren lampion door de straten met Sint-Maarten. Toch is het van oudsher traditie om een knol (zoals een suikerbiet of knolraap) uit te hollen en deze als lampion te gebruiken. Vraag gerust bij de groentekraam naar een stevige knol of een kleine pompoen.

Je maakt de lampion als volgt:

• Snijd een kapje van de bovenkant van de knol.

• Hol de binnenkant voorzichtig uit met een stevige lepel.

• Laat een wand van ongeveer een centimeter over.

• Snijd een vrolijk gezicht of patroontje in de zijkant.

• Zet er een led-lichtje in en maak een hengsel van touw.

Let op: in 2026 valt Sint-Maarten op een woensdag. In sommige dorpen wordt het daarom op de zaterdag ervoor al gevierd. Plan je inkopen op een van de eerdere vaste marktdagen. Kijk vooraf even wat er op de zaterdagmarkt in Geleen allemaal te vinden is.

Thanksgiving: een Amerikaans oogstfeest met Nederlandse roots

Wellicht is het wat minder bekend hier in Nederland, maar aan het eind van november wordt Thanksgiving gevierd. Vooral in Amerika is dit een vaste feestdag die altijd op de vierde donderdag van de maand november valt. Het is historisch gezien een oogstfeest van de Pilgrim Fathers in 1621. Mensen komen die dag samen om dankbaar te zijn voor de oogst. Ze eten kalkoen en kijken naar American Football en de parades. In Leiden wordt overigens wél wat meer met Thanksgiving gedaan. De Pilgrims hebben namelijk een tijd in Leiden gewoond voordat ze naar Amerika vertrokken.

Het is geen officiële feestdag in Nederland, maar je kunt thuis alsnog een kleine Thanksgiving viering houden. Je hebt immers geen vaste feestdag nodig om dankbaar te zijn. Haal op de markt de juiste ingrediënten om bijvoorbeeld zoete aardappelpuree, pompoentaart of pecantaart te maken, zoals in Amerika ook wordt gegeten op die dag.

Opwarmen en rondstruinen tussen de kramen

Boodschappen doen in november betekent vaak koude handen en een rode neus. Gelukkig hoef je op de markt niet lang te kleumen. Loop bijvoorbeeld even langs een eetkraam voor een warme oliebol of iets anders om je handen aan te warmen. Zo wordt het halen van je inkopen meteen een uitje met de kinderen. Neem gerust de tijd, want juist in de drukte tussen de kramen proef je de echte marktsfeer.

Plan alvast vooruit

In november beginnen ook veel mensen al na te denken over de feestdagen in december. Pepernoten, kerstinkopen en feestelijke maaltijden volgen elkaar dan snel op. Door op tijd in te slaan, voorkom je de drukte vlak voor de feestdagen. Sommige inkopen, zoals noten en gedroogd fruit, kun je namelijk prima een paar weken bewaren. Bovendien kun je al eens rustig rondkijken voor leuke cadeautjes.

November, een donkere maand, is dus eigenlijk een maand vol lichtpuntjes. Wat al deze tradities verbindt? Het draait om samenzijn. Precies dat vind je ook op de markt, waar je elke week bekende gezichten tegenkomt. Je haalt er bloemen, traktaties en iets warms voor onderweg. Zo maak je van elke novemberdag een klein feestje. Tot op de markt!